| ||
|---|---|---|
| ||
| Yunkuyu | ||
| Yunkuyu pruwinsya | Wallqanqa | |
 | ||
 | ||
| Unancha | ||
 | ||
| . | ||
| Mama llaqta |  Piruw
| |
| Tinkurachina siwikuna | ||
| Uma llaqta | Yunkuyu | |
| Suyu | Punu suyu | |
| Pruwinsya | Yunkuyu pruwinsya | |
| Simikuna | aymara simi, kastilla simi | |
| Runakuna | 28 367 (inei 2007) | |
| Runa ñit'inakuy | 166.3 runa / km² (2007) | |
| Hallka k'iti kanchar | 170,59 km² | |
| Hanaq kay | 3 839 m | |
| Kamasqa wata | ||
| Kuraka | Walker Chalco Rondón (2011-2014) | |
| Karu rimay yupay | ||
| Pacha suyu | UTC-5 | |
| Qhichwa simipi llika tiyanan | ||
| Kastilla simipi llika tiyanan | muniyunguyo.gob.pe | |
Yunkuyu distritu (kastilla simipi: Distrito de Yunguyo) nisqaqa Piruw mama llaqtapi, Punu suyupi, Yunkuyu pruwinsyapi, huk distritum. Uma llaqtanqa Yunkuyu llaqtam.
Yuyarina
- 1 Wiñay kawsay
- 2 Allpa saywachi
- 3 Llaqtakuna - Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna
- 4 Waki
- 4.1 Runakuna
- 4.2 Simikuna
- 4.3 Iñiy
- 4.3.1 Markap amachana santun
- 5 Yachay tarpuy
- 6 Karu puriy
- 7 Yachachiy
- 8 Musiku
- 9 Apaykachana
- 10 Distritupi paqarisqa runakuna
- 10.1 Kurakakuna
- 11 Kaypipas qhaway
- 12 Pukyukuna
- 13 Hawa t'inkikuna
Wiñay kawsay[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Allpa saywachi[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Quchakuna:
- Mayukuna:
- Urqukuna:
Llaqtakuna - Ayllu llaqtakuna - Uchuy llaqtakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Waki[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
28 367 runakuna (13 843 qhari, 14 524 warmi)
Simikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupi aswanta aymara simitam rimanku.
| Distritu / Pruwinsya | Kastilla simita rimaqkuna /1 | % | Indihina simita rimaqkuna /1, /2 | % |
|---|---|---|---|---|
| Yunkuyu distritu | 9,007 | 35.0 | 16,718 | 64.9 |
| Yunkuyu pruwinsya | 12,991 | 29.9 | 30,439 | 70.0 |
/1 Rimaqkuna: 5 / 5+ wata
/2 Indihina simi: qhichwa simi, aymara simi, ashaninka simi icha huk indihina simi (mana hawa simi)
Pukyu: [1]
Iñiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Markap amachana santun[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Paduapas Antonio santu
- Borjapi Francisku santu
- Asunsyun Pallan
Yachay tarpuy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Karu puriy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Yachachiy[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Wawa wasikuna :
- Huch'uy yachay wasikuna:
- Chawpi yachay wasikuna:
Musiku[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Apaykachana[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Distritupi paqarisqa runakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Kurakakuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- 2011-2014: Walker Chalco Rondón.
- 2007-2010: Juan Huanca Coarita.
Kaypipas qhaway[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
Pukyukuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- ↑ www.inei.gob.pe/ (2007)
Hawa t'inkikuna[llamk'apuy | pukyuta llamk'apuy]
- Saywitu:Punu suyu
- INEI Piruw
|
Distritukuna (Punu suyu) | 
|
|---|---|---|
| Asankaru pruwinsya: Achaya | Arapa | Asankaru | Asillu | Chupa | Chuqiwanka | K'aminaqa | Muñani | Putuni | Saman | San Antun | San Husiy | San Huwan Salinas | Santiago Pupuha | Tirapata | ||
| Chukuwitu pruwinsya: Chulli | Huchusuma | Pisaquma | Pumata | Q'illuyu | Sipita | Wakullani | ||
| Kallawaya pruwinsya: Ayapata | Ayuyani | Krusiru | Ituwata | Makusani | Qurani | Quwasa | San Gabán | Ullachiya | Usikayus | ||
| Lampa pruwinsya: Lampa | Nikasyu | Paratya | Pukara | P'allqa | Qalapuha | Qhawanilla | Santa Lusiya | Uquwiri | Wila Wila | ||
| Melgar pruwinsya: Antauta | Ayawiri | Kupi | Llalli | Maqari | Nuñuwa | Umachiri | Ururillu | Santa Rosa | ||
| Muhu pruwinsya: Muhu | Qunima | Tilali | Wayrapata | ||
| Punu pruwinsya: Amantani | Aqura | Chukuwitu | Hatunqulla | Kapachika | Mañasu | Pawqarqulla | Pichakani | Platiriya | Punu | Quwata | San Antonio | Tikillaqa | Wata | Wilqi | ||
| Putina pruwinsya: Ananea | Pedro Vilca Apaza | Putina | Qillqapunku | Sina | ||
| Qullaw pruwinsya: Illawi | Kunturiri | Pilcuyo | Qapasu | Santa Rosa | ||
| Sandia pruwinsya: Hanan Inampari distritu | Kiyaqa distritu | Kuyukuyu distritu | Limpani distritu | Patampuku distritu | Phara distritu | Sandia distritu | San Juan Quri distritu | San Pedro Putina Punku distritu | Yanawaya distritu | ||
| San Román pruwinsya: Hullaqa | Qaraqutu | Qhawana | Qhawanillas | ||
| Wankani pruwinsya: Huch'uy Wilqi | Inchupalla | Pusi | Quqata | Wankani | Watasani | Rusaspata | Taraqu | ||
| Yunkuyu pruwinsya: Anapia | Qupani | Quturapi | Tinikachi | Ullaraya | Unikachi | Yunkuyu |
|
|
Punu suyu | 
|
|---|---|---|
| Uma llaqta: Punu | ||
| Pruwinsyakuna: Asankaru • Chukuwitu • Kallawaya • Lampa • Melgar • Muhu • Punu • Putina • Qullaw • San Román • Sandia • Wankani • Yunkuyu | ||
| Amachasqa sallqa suyukuna: Aymara-Lupaka risirwa suyu • Bahuaja-Sonene mamallaqta parki • Titiqaqa mama llaqta risirwa | ||
| Urqukuna: Achasiri • Allin Qhapaq • Allqachaya • Ananiya • Ariquma • Awsanqati (Punu) • Balansani • Chakiriyuq • Chapi • Chawpi Urqu • Chichi Qhapaq • Chimpulla • Chulumpirini • Ch'uxña Quta • Hatun Pastu • Ikinitu • Jichuqullu • Jisk'a Larqanku • Jorge Chávez • Kalihun • Kallihun • Karupata • Kawalluni • Khunurana (Raya walla) • Kunakunka • Khunurana (Willkanuta walla) • Larqanku • Lusujucha • Lluqisa • Minapunta Muru Muruni • Muskaya • Palumani • Pumanuta • Pumaqulluni • Qillma • Qillqa • Qillwaqutarit'i • Qinamari • Qurwari • Quyllur Puñuna • Q'iruni • Rit'i Urmasqa • Rit'ipata • Salluyu • San Andrés • San Braulio • San Carlos • San Luis • Santa Juana • Surapata • Wanakuni • Waykira • Waynaqhapaq • Wila Kunka • Wilaquta (Kallawaya) • Wilaquta (Sandia) • Wira Apachita • Wisk'achani rit'i urqu • Wisk'achani urqu • Yana Quchilla • Yanawara • Yuraq Unu • Ñakariya; Wallakuna: Apulupampa walla • Kallawaya walla • Raya walla • Willkanuta walla | ||
| Quchakuna: Ananta qucha • Arapa qucha • Ariquma qucha • Chakas qucha • Chakchura qucha • Chunkara qucha • Janq'uquta (Punu) • Kukaña qucha • Lagunillas qucha • Lurisquta • Pukaqucha • Q'umir umiña qucha • Saraqucha • Saqa qucha • Such'i qucha • Suyt'uqucha (Lampa) • Suyt'uqucha (Melgar) • Titiqaqa qucha • Umayu qucha • Ururillu qucha • Wiluyuq qucha • Wiñaymarka qucha | ||
| Mayukuna: Ayapata mayu • Aqhuyani mayu • Heath mayu • Huchusuma mayu • Illawi mayu • Inampari mayu • Lampa mayu • Makusani mayu • Pukara mayu • Quwata mayu • Ramis mayu • Such'i mayu • Tampupata mayu • Wanqani mayu | ||
| Wat'akuna: Amantani • Chilata • Chirita 1 • Chirita 2 • Intika • Istiwis • Luti • Patawata • Qawana wat'a • Qipata • Sikaya • Sutu wat'a • Suwasi wat'a • Tikunata • Titiqaqa wat'a • Ustuti • Yuspiki: Yaqa wat'akuna: Chukuwitu yaqa wat'a • Kapachika yaqa wat'a • Qupaqhawana yaqa wat'a • Wat'a yaqa wat'a • Wat'asani yaqa wat'a | ||
| Mawk'a llaqtakuna: Jisk'airumuqu • Kalasaya • Kutimpu • Pukara • Sillustani | ||
| Runa llaqtakuna: Aymara • Qhichwa | ||
| Punu suyupi rimaykuna: aymara simi • kastilla simi • qhichwa simi |
|
Suyukuna (Piruw) | 
|
|---|---|---|
| Amarumayu · Anqash · Apurimaq · Ariqipa · Ayakuchu · Ika · Kashamarka · Lampalliqi · Lima · Luritu · Mayutata · Muqiwa · Pasqu · Piwra · Punu · Qispi Kay · Qusqu · San Martín · Sunin · Taqna · Tumpis · Ukayali · Wankawillka · Wanuku |